പ്രതീക്ഷകളുടെ ഭാരം ചുമന്നെത്തിയ രാമായണം നിരാശപ്പെടുത്തുന്നില്ല; ദൃശ്യവൈഭവത്തിലും അവതരണത്തിലും ഇന്ത്യൻ സിനിമയുടെ പുതിയ ചരിത്രമെഴുതി നിതേഷ് തിവാരി
സിനിമാ റിവ്യൂ
ഇതിഹാസങ്ങൾ കാലത്തെ അതിജീവിക്കുന്നത് അവയുടെ കഥാപരമായ മഹത്വംകൊണ്ടു മാത്രമല്ല, ഓരോ കാലത്തും പുതിയ തലമുറയുടെ ഹൃദയങ്ങളിലേക്ക് പുനർജനിക്കാനുള്ള ശേഷികൊണ്ടുകൂടിയാണ്. അത്തരമൊരു പുനർജന്മത്തിനാണ് ഇന്ത്യൻ സിനിമാലോകം സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നത്. വർഷങ്ങളായി പ്രേക്ഷകർ കാത്തിരുന്ന നിതേഷ് തിവാരിയുടെ ‘രാമായണം’ തിയേറ്ററുകളിലെത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇന്ത്യൻ സിനിമയിൽ ഇന്നോളം ഉണ്ടായിട്ടുള്ളതിൽ ഏറ്റവും വലിയ ചലച്ചിത്രസംരംഭങ്ങളിലൊന്നായി വിശേഷിപ്പിക്കാവുന്ന ചിത്രം, പ്രതീക്ഷകളുടെ വലിയ ഭാരത്തോടെയാണ് വെള്ളിത്തിരയിലെത്തുന്നത്. ആ പ്രതീക്ഷകളിൽ വലിയൊരു പങ്കും സഫലമാക്കാൻ ചിത്രത്തിന് കഴിയുന്നുണ്ട്.
നമിത് മൽഹോത്ര നിർമിച്ച ‘രാമായണം: പാർട്ട് വൺ’ ഒരു പുരാണകഥയുടെ ചലച്ചിത്രാവിഷ്കാരം മാത്രമല്ല. ഭാരതീയ സംസ്കാരത്തിന്റെയും വിശ്വാസത്തിന്റെയും ധാർമിക സങ്കൽപ്പങ്ങളുടെയും വിശാലമായ ലോകത്തെ ആധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ സഹായത്തോടെ വെള്ളിത്തിരയിലേക്ക് പുനഃസൃഷ്ടിക്കാനുള്ള വലിയ ശ്രമമാണ്. കഥയുടെ ആഴവും കഥാപാത്രങ്ങളുടെ വൈകാരികതയും ദൃശ്യവിസ്മയവും സമന്വയിപ്പിക്കുന്നതിൽ സംവിധായകൻ നിതേഷ് തിവാരി ശ്രദ്ധേയമായ വിജയം കൈവരിക്കുന്നു.
രാമായണത്തിന്റെ കഥ പ്രേക്ഷകർക്ക് അപരിചിതമല്ല. തലമുറകളായി കേട്ടും വായിച്ചും മനസ്സിൽ പതിഞ്ഞ കഥയെ വീണ്ടും അവതരിപ്പിക്കുമ്പോൾ പുതുമ കണ്ടെത്തുക എന്നതാണ് സംവിധായകന്റെ മുന്നിലുള്ള ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളി. അതിനായി കഥയുടെ പരിചിതമായ വഴികളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുമ്പോഴും കഥാപാത്രങ്ങളുടെ വ്യത്യസ്തമായ തലങ്ങൾ തുറന്നുകാട്ടുകയാണ് ചിത്രം.
രാമനിൽനിന്നല്ല, രാവണനിൽനിന്നാണ് സിനിമയുടെ തുടക്കം. ദേവാസുരയുദ്ധത്തിനുശേഷം തകർച്ചയിലേക്കു വീണ ലങ്കയെ തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ തപസ്സും ശക്തിയുംകൊണ്ട് ഉയർന്നുവരുന്ന ദശാനന്റെ കഥയിലൂടെയാണ് ചിത്രത്തിന്റെ ലോകം വികസിക്കുന്നത്. ബ്രഹ്മാവിൽനിന്ന് വരം നേടി അജയ്യനായി മാറുന്ന ദശാനൻ ലങ്കയുടെ അധിപനായ രാവണനാകുന്നു. ഒരു രാജ്യത്തെ തകർച്ചയിൽനിന്ന് പ്രതാപത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്ന ഭരണാധികാരിയായും അതേസമയം അധികാരത്തിന്റെയും അഹങ്കാരത്തിന്റെയും പ്രതീകമായും രാവണനെ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിലൂടെ കഥാപാത്രത്തിന് പുതിയൊരു ദൃശ്യപരിസരം ഒരുക്കുന്നു.
ലങ്കയുടെ സമ്പന്നതയും അധികാരഘടനയും രാവണന്റെ പ്രഭാവവും ആദ്യഭാഗത്ത് വിശദമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ ലോകനിർമിതിയാണ് ചിത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ശക്തികളിലൊന്ന്. രാവണന്റെ കരുത്തിനും പ്രതാപത്തിനും മുന്നിൽ അതിനെ നേരിടാൻ നിയോഗിക്കപ്പെട്ട ശക്തിയായി രാമൻ പിന്നീട് രംഗപ്രവേശം ചെയ്യുന്നു.
രൺബീർ കപൂറിന്റെ രാമൻ കഥാപാത്രത്തിന്റെ ശാന്തതയും ഗാംഭീര്യവും ഒരുപോലെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സായി പല്ലവിയുടെ സീതയും ശ്രദ്ധേയമാണ്. പതിവ് സങ്കൽപ്പങ്ങളിലെ നിശ്ശബ്ദയായ നായിക എന്നതിലുപരി ആത്മവിശ്വാസവും ധൈര്യവും പോരാട്ടവീര്യവുമുള്ള കഥാപാത്രമായാണ് സീതയെ അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്. യഷിന്റെ രാവണൻ ശക്തമായ സ്ക്രീൻ സാന്നിധ്യംകൊണ്ട് ശ്രദ്ധ നേടുന്നു. രാവണന്റെ അധികാരവും അഹങ്കാരവും ആന്തരികമായ സംഘർഷങ്ങളും കഥാപാത്രത്തിന് കൂടുതൽ മിഴിവേകുന്നു.
അയോധ്യയിലെ രാജകുമാരനായ രാമന്റെ ജീവിതത്തിലൂടെയും വിശ്വാമിത്ര മഹർഷിയോടൊപ്പമുള്ള യാത്രയിലൂടെയുമാണ് കഥ മുന്നോട്ടുപോകുന്നത്. മിഥിലയിലെ സീതാസ്വയംവരത്തിൽ ശിവധനുസ്സ് ഭഞ്ജിച്ച് സീതയെ വിവാഹം കഴിക്കുന്ന രംഗം മുതൽ ദശരഥന്റെ വാക്ക് പാലിക്കാനായി പതിനാലു വർഷത്തെ വനവാസത്തിന് പുറപ്പെടുന്നതുവരെയുള്ള സംഭവങ്ങൾ വൈകാരികമായാണ് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. സീതയും ലക്ഷ്മണനും രാമനൊപ്പം വനവാസത്തിന് ഇറങ്ങുന്ന രംഗങ്ങൾ കുടുംബബന്ധങ്ങളുടെയും ത്യാഗത്തിന്റെയും ആഴം ഓർമിപ്പിക്കുന്നു.
ശൂർപ്പണഖയുടെ രംഗപ്രവേശം, സ്വർണമാനിന്റെ പിന്നാലെയുള്ള യാത്ര, സീതാപഹരണം, ജഡായുവിന്റെ പോരാട്ടം തുടങ്ങിയ സുപരിചിതമായ സംഭവങ്ങളിലൂടെ കഥ ഒന്നാം ഭാഗത്തിന്റെ നിർണായക ഘട്ടത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നു. സീതാപഹരണത്തോടെ രണ്ടാം ഭാഗത്തിൽ അരങ്ങേറാനിരിക്കുന്ന മഹായുദ്ധത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലവും ഒരുക്കുന്നു.
ചിത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ആകർഷണം അതിന്റെ ദൃശ്യവിസ്മയമാണ്. ലങ്കയുടെ കൊട്ടാരങ്ങളും അയോധ്യയുടെ പ്രൗഢിയും വനാന്തരങ്ങളുടെ സൗന്ദര്യവും യുദ്ധരംഗങ്ങളുമെല്ലാം വലിയ ക്യാൻവാസിലാണ് ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. ഓരോ ഫ്രെയിമിലും അണിയറപ്രവർത്തകരുടെ അധ്വാനം പ്രകടമാണ്. വിഷ്വൽ ഇഫക്ട്സിന്റെ സാധ്യതകളെ പരമാവധി പ്രയോജനപ്പെടുത്താനുള്ള ശ്രമം ചിത്രത്തെ വലിയൊരു ദൃശ്യാനുഭവമാക്കി മാറ്റുന്നു. ചില ദൃശ്യങ്ങളിൽ കൃത്രിമത്വം അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും മൊത്തത്തിലുള്ള ദൃശ്യവൈഭവത്തിന് അത് വലിയ മങ്ങലേൽപ്പിക്കുന്നില്ല.
എ.ആർ. റഹ്മാനും ഹാൻസ് സിമ്മറും ഒരുക്കിയ സംഗീതമാണ് ചിത്രത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രധാന ഘടകം. പശ്ചാത്തലസംഗീതം ചില നിർണായക രംഗങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ ഗാംഭീര്യം നൽകുന്നുണ്ടെങ്കിലും എല്ലായിടത്തും ഒരേ മികവ് പുലർത്തുന്നില്ല. രാവണന്റെ ശിവഭക്തിയും താണ്ഡവവുമൊക്കെ അവതരിപ്പിക്കുന്ന രംഗങ്ങൾ പ്രേക്ഷകരുടെ മനസ്സിൽ തങ്ങിനിൽക്കും.
രാവണനായി യഷും രാമനായി രൺബീറും സീതയായി സായി പല്ലവിയും കഥാപാത്രങ്ങൾക്ക് ആവശ്യമായ ഭാവതലങ്ങൾ നൽകുന്നു. ഹനുമാനായി സണ്ണി ഡിയോളിന്റെ സാന്നിധ്യവും ചിത്രത്തിന്റെ തുടർഭാഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രതീക്ഷ വർധിപ്പിക്കുന്നു.
മൂന്ന് മണിക്കൂറിലേറെ നീളുന്ന ചിത്രത്തിൽ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ വേഗത കുറയുന്നുണ്ട്. എങ്കിലും കഥയുടെ വിശാലതയും കഥാപാത്രങ്ങളുടെ പശ്ചാത്തലവും അവതരിപ്പിക്കാൻ ആവശ്യമായ സമയമെന്ന നിലയിൽ അതിനെ കാണാം.
രാമായണം കേവലം ഒരു യുദ്ധത്തിന്റെ കഥയല്ല. ധർമവും അധർമവും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടമാണ്. അധികാരവും നീതിയും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷമാണ്. സ്നേഹത്തിന്റെയും ത്യാഗത്തിന്റെയും വിശ്വാസത്തിന്റെയും കഥയാണ്. ഈ മഹാകാവ്യത്തിന്റെ ആഴം പൂർണമായും ഒരു സിനിമയിൽ ഒതുക്കാനാവില്ലെന്ന തിരിച്ചറിവോടെയാണ് സംവിധായകൻ കഥയെ രണ്ട് ഭാഗങ്ങളായി അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
ആദ്യഭാഗം അവസാനിക്കുമ്പോൾ പ്രേക്ഷകരുടെ മനസ്സിൽ അവശേഷിക്കുന്നത് ഒരേയൊരു ചോദ്യമാണ്: ഇനി എന്ത്? രാവണന്റെ ലങ്കയും രാമന്റെ യാത്രയും തമ്മിലുള്ള നിർണായക ഏറ്റുമുട്ടലിനായി രണ്ടാം ഭാഗം കാത്തിരിക്കുകയാണ്.
ഇന്ത്യൻ സിനിമയുടെ സാങ്കേതികശേഷിയും സർഗാത്മകതയും ആഗോളതലത്തിൽ അടയാളപ്പെടുത്താനുള്ള വലിയ ശ്രമമാണ് ‘രാമായണം’. ഒരു ഇതിഹാസത്തെ വീണ്ടും കാണുകയല്ല, അതിന്റെ വിശാലമായ ലോകത്തിലേക്ക് പ്രേക്ഷകരെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുകയാണ് നിതേഷ് തിവാരി. കഥയുടെ പരിചിതത്വത്തിനപ്പുറം ദൃശ്യങ്ങളുടെ വിസ്മയവും കഥാപാത്രങ്ങളുടെ വൈകാരികതയും അനുഭവിക്കാനാഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് തിയേറ്ററിൽ കാണേണ്ട സിനിമയാണിത്.
ഇതിഹാസം വീണ്ടും പിറക്കുമ്പോൾ വെള്ളിത്തിരയ്ക്ക് അതിരുകളില്ലെന്ന് രാമായണം ഓർമിപ്പിക്കുന്നു.
